21 września
poniedziałek
Jonasza, Mateusza, Hipolita
Dziś Jutro Pojutrze
     
°/° °/° °/°

Wszyscy nasi święci

Ocena: 0
746

Litanię do wszystkich świętych śpiewa się podczas liturgii Wigilii Paschalnej, poświęcenia kościoła, święceń kapłańskich czy na konklawe. Czy jednak znamy postacie, których po imieniu przyzywamy?

Albrecht Dürer, "Adoracja Baranka", 1497 r., drzeworyt, papier. Fot. Adam Zapora

W kolejnych artykułach nowego cyklu zostaną przedstawione wszystkie osoby występujące w Litanii do wszystkich świętych, zgodnie z jej kształtem obowiązującym od 1979 r.

Forma litanii sięga korzeniami judaizmu. Pierwsze chrześcijańskie litanie znane były w IV w. w Antiochii i składały się z cyklu modlitw z intencjami, po których wypowiadano błagalne Kyrie eleison (z greckiego: Panie, zmiłuj się). Z czasem dołączono do tej formuły modlitwę podsumowującą, która zbierała prośby wypowiadane wcześniej i dopełniała litanię. Rozwijająca się na Wschodzie forma wpłynęła na liturgię w Kościele zachodnim i w V w. litania stała się odrębnym nabożeństwem. Szczególną rolę w kształtowaniu się Litanii do Wszystkich Świętych odegrali mnisi celtyccy. Nie tylko wprowadzili oni do litanii elementy historii świętych, ale też przyczynili się do jej rozpropagowania, umieszczając ją we wspaniałych rękopiśmiennych mszałach.

Liczba świętych wzywanych w litanii była różna, zmieniała się także ze względu na region. Dopasowywano wersety wprowadzając postaci szczególnie otaczane czcią w danych krajach, a jedna z najbogatszych redakcji tej modlitwy, litania Ludwika Niemca, zawierała aż 532 imiona. Przy takim bogactwie i różnorodności wersji Sobór Trydencki zredukował je do dwóch, przy jednoczesnym ujednoliceniu i ograniczeniu liczby świętych. Krótsza wersja była przeznaczona do odmawiania przy osobie konającej, natomiast dłuższa śpiewana była podczas liturgii Wigilii Paschalnej. Za pontyfikatu Piusa XII litania została podzielona na dwie części i do dziś w taki sposób odmawiana jest w czasie liturgii Wielkiej Soboty – pierwsza część po czytaniach, a druga po odnowieniu przyrzeczeń chrzcielnych.

Obecnie obowiązującą redakcję modlitwy ustalono w 1972 (opublikowana dwa lata później) i poprawiono w 1979 r. Zauważalny jest w niej podział na pięć części. Rozpoczynają je wezwania błagalne do Boga Ojca, Syna Bożego i Ducha Świętego. Kolejne są wezwania do świętych: Matki Bożej i aniołów, patriarchów i proroków, apostołów i uczniów Jezusa, męczenników, biskupów i doktorów Kościoła, kapłanów i zakonników oraz świeckich. Trzecia część składa się z wezwań do Chrystusa. Następnie wypowiadane są błagania w różnych potrzebach oraz zakończenie. Po litanii odmawiana jest także podsumowująca modlitwa błagalna kierowana do Pana Boga z prośbą o wysłuchanie intencji.

Litania do Wszystkich Świętych odmawiana jest przede wszystkim w trakcie liturgii Wigilii Paschalnej, konklawe dokonującego wyboru Ojca Świętego, obrzędu udzielania niższych i wyższych święceń duchownych, konsekracji świątyni lub kaplicy oraz ołtarza. Skrócona wersja pojawia się także przy obrzędzie przyjęcia chrztu świętego. Z litanią i jej historią ściśle związany jest też rozwój kultu świętych, wywodzący się z pobożności ludowej. Pojawiające się wśród wzywanych w drugiej części modlitwy osoby były dla wiernych wzorcami do naśladowania. Przyglądając się tej dawnej pobożności, która zaowocowała Litanią do wszystkich świętych, warto sięgnąć właśnie do tej modlitwy, poznać wzywanych świętych, zaprzyjaźnić z nimi, zwłaszcza teraz, kiedy trudno o mocne, przekonujące ludzkie wzorce. Rozważając dzieje ich życia, warto odnaleźć w nich drogowskaz, który pociągnie nas za ich wzorem i postawi przed tronem Boga Najwyższego.

***
Korzystałem z: ks. Jacek Nowak SAC, „Litania do wszystkich świętych”, Warszawskie Studia Pastoralne, T. 4, Warszawa 2006, s. 122-140

PODZIEL SIĘ:
OCEŃ:

DUCHOWY NIEZBĘDNIK - 21 września

Poniedziałek, XXV Tydzień zwykły
+ Święto św. Mateusza, apostoła i ewangelisty
«Chcę raczej miłosierdzia niż ofiary»
+ Czytania liturgiczne (rok A, II): Ef 4,1-7.11-13; Ps 19,2-5; Mt 9,9-13
+ Komentarz do czytań (Bractwo Słowa Bożego)

- Reklama -


Najczęściej czytane artykuły

E-WYDANIE


Zachęcamy do prenumeraty e-wydań tygodnika Idziemy



Najczęściej czytane komentarze



Najwyżej oceniane artykuły

Reklama

Miejsce na Twoją reklamę
W tym miejscu może wyświetlać się reklama Twoich usług i produktów. Zapraszamy do kontaktu.
- Materiał partnera serwisu -



Newsletter