Znajoma pracująca w miejskim portalu internetowym opowiadała mi niedawno, że największą popularnością cieszy się dział dotyczący tzw. kroniki miejskiej, czyli relacjonujący wypadki, zgony i tragedie mające miejsce w mieście i jego aglomeracji. Zawiera on krótkie opisy negatywnych wydarzeń z życia mieszkańców, które przebijają popularnością teksty o dłuższej, pogłębionej formule dotyczące bieżących wydarzeń. To oczywiście nic nowego, bo jeszcze w czasach prasy drukowanej największą popularnością cieszyły się w gazetach lokalnych i regionalnych nekrologi i wspomnienia pośmiertne.
Skąd się to bierze? Ano, z ludzkiej ciekawości, która bardziej dotyczy zdarzeń negatywnych i tragicznych niż tych prezentujących dobro i niosących nadzieję. O czym w końcu najczęściej się plotkuje? Przecież nie o czyichś sukcesach. A jeśli jest na coś popyt, to od razu wzrasta i podaż. Nie dziwi zatem, że środki społecznego przekazu karmią nas w większej mierze informacjami negatywnymi, a jeśli takowych im braknie, to nawet te pozytywne przedstawiają w negatywnym świetle, aby zawsze toczyła się jakaś afera. Badania pokazują, że ponad połowa wiadomości w serwisach informacyjnych to treści negatywne. Zresztą media mają tendencję do nadreprezentacji negatywnych wydarzeń, bo takie treści po prostu lepiej się klikają. W mediach społecznościowych krążą nawet filmiki z tragicznymi historiami stworzone przez sztuczną inteligencję po to tylko, żeby uzyskać jak najwięcej odsłon.
Czy oznacza to, że jesteśmy skazani na złe informacje? Bynajmniej. Po pierwsze to my decydujemy, co chcemy oglądać i czego chcemy słuchać. Ale rządzi nami ludzka ciekawość, dlatego niekiedy nie jest łatwo oderwać się od negatywnych treści. Wiele osób usprawiedliwia to tym, że chce być na bieżąco. Tyle że bardzo dużo negatywnych treści generowanych jest tylko po to, by przyciągnąć uwagę odbiorców, a nie by realnie poinformować o zagrożeniu. I w ten sposób wciągać w uzależnienie od ciągłego przeglądania negatywnych wiadomości w internecie, które ma nawet swoją nazwę: doomscrolling.
Negatywne treści wywołują silne emocje, które na dłuższą metę, mimo negatywnych skutków zdrowotnych, mocno uzależniają. I mimo że wywołują one w nas lęk, stres, niepokój, to z biegiem czasu trudno przestać je śledzić, bo przy nich wszelkie inne informacje wydają się nudne i niepotrzebne. Pomijając jednak fazę uzależnienia, warto zwracać uwagę, czy czytamy dane informacje ze względu na ich wartość treściową, która wzbogaci naszą wiedzę i poznanie, czy też ze zwykłej ciekawości i nudów. Bo nie oszukujmy się, dla wielu osób jest to także atrakcyjny zabijacz czasu. Tyle że bardzo łatwo wpaść w pułapkę samonakręcającego się koła, z której trudno potem się wydostać.
I nie chodzi o to, aby odrzucać wszystko, co negatywne i smutne, bo i trudne wydarzenia są częścią życia. Nawet śmierć nią jest. Pytanie tylko, czy np. dowiadujemy się, co u kogoś słychać, z troski o tę osobę, czy z ciekawości, jak jej się powodzi i jakie choroby ją toczą. Niestety, ostatnio wielokrotnie byłam świadkiem fałszywego zainteresowania stanem zdrowia chorych osób, gdyż ciekawskim dopytywaczom nie chodziło o to, w jaki sposób można by tym cierpiącym osobom pomóc lub je wesprzeć, fizycznie i duchowo, ale aby zyskać informacje do dalszego wałkowania tematu z innymi.
Warto się czasem zatrzymać i zastanowić, w jakim celu chcemy wszystko wiedzieć i po co chcemy uzyskać informacje, niekoniecznie nam potrzebne ani użyteczne, ale nęcące naszą ciekawość. A znamy przecież dobrze przysłowie, czym ciekawość jest.
Co? Gdzie? Kiedy?
